Ile kosztuje gram złota? Jak zmieniała się cena złota na przestrzeni lat?

5,7K

Cena grama złota zależy od próby stopu i bieżących notowań uncji trojańskiej na rynkach światowych. Ten artykuł pokazuje aktualne stawki dla popularnych prób jubilerskich oraz to, jak notowania kruszcu zmieniały się od kryzysu finansowego w 2008 roku do dziś.

Co kształtuje cenę złota?

Notowania złota zmieniają się pod wpływem kilku powiązanych ze sobą czynników rynkowych.

• Relacja podaży i popytu: rosnące zainteresowanie inwestorów indywidualnych, przemysłu jubilerskiego i banków centralnych zwiększa presję na ograniczone złoża, co podnosi koszty wydobycia.
• Poziom stóp procentowych: niskie oprocentowanie depozytów i obligacji obniża koszt alternatywny trzymania złota, które nie generuje odsetek, przez co kruszec zyskuje na atrakcyjności.
• Kurs dolara amerykańskiego: złoto wycenia się w USD, więc osłabienie dolara podnosi jego cenę w innych walutach, a umocnienie dolara działa odwrotnie.
• Koniunktura gospodarcza: podczas hossy na giełdach kapitał ucieka w bardziej ryzykowne aktywa i cena złota spada, a w okresach bessy lub niepewności geopolitycznej kruszec zyskuje jako bezpieczna przystań.

Konflikty zbrojne, napięcia międzynarodowe, restrykcje eksportowe w krajach wydobywczych oraz regulacje obrotu metalami szlachetnymi dodatkowo wpływają na wycenę. Znaczenie ma też stan fizyczny kruszcu: złoto nienagannie zachowane utrzymuje pełną wartość rynkową, podczas gdy uszkodzona biżuteria często wymaga przetopu i traci na cenie.

Cena grama złota według próby

Wartość grama złota zależy przede wszystkim od próby, czyli zawartości czystego kruszcu w stopie. Złoto próby 585, najczęściej stosowane w jubilerstwie, zawiera 58,5% czystego metalu, a jego gram kosztuje obecnie nawet 258 zł, choć cena różni się między punktami skupu. Złoto próby 333, zawierające około 33,3% czystego kruszcu, wycenia się na około 67 zł za gram.

Do inwestycji giełdowych wykorzystuje się czyste złoto próby 999 lub 999,9, o wartości jednostkowej znacznie wyższej niż stopy jubilerskie. Taki kruszec trafia do sztabek i monet inwestycyjnych, czyli najczystszej formy złota dostępnej na rynku.

Jak zmieniała się cena złota od 2008 roku?

Masę złota wyraża się w uncjach, jednostce stosowanej na rynkach międzynarodowych. Standardowa uncja trojańska wynosi 31,1 g (oznaczenie oz) i różni się od uncji handlowej (około 28,35 g). Rynek finansowy i jubilerski posługuje się wyłącznie uncją trojańską jako międzynarodowym standardem.

Kryzys finansowy i pierwsza fala wzrostów (2008-2011)

W 2008 roku uncja złota kosztowała około 1000 USD. Inwestorzy masowo lokowali środki w bezpieczne aktywa po kryzysie finansowym, uciekając od tracących na wartości akcji i obligacji korporacyjnych. Trzy lata później, w 2011 roku, cena wzrosła do blisko 1900 USD za uncję. Popyt napędzały wówczas niepewność wokół strefy euro, kryzys zadłużenia w Grecji oraz programy luzowania ilościowego. Banki centralne wielu państw rozbudowywały w tym czasie rezerwy złota, co dodatkowo wspierało notowania.

Korekta i stabilizacja (2012-2018)

Kurs kruszcu spadł do około 1050 USD za uncję pod koniec 2015 roku. Złożyły się na to poprawa wskaźników makroekonomicznych w USA, rosnący rynek pracy i oczekiwania na podwyżkę stóp procentowych przez Rezerwę Federalną, przez co obligacje skarbowe stały się bardziej konkurencyjne wobec złota. W 2019 roku cena wróciła do około 1500 USD za uncję: napięcia handlowe między USA a Chinami, Brexit i spowolnienie gospodarcze w Europie zwiększyły awersję do ryzyka, a inwestorzy ponownie potraktowali złoto jako zabezpieczenie przed niepewnością polityczną.

Pandemia i rekordowe poziomy (2020-2021)

Pandemia COVID-19 wywołała początkowo wyprzedaż aktywów, ale w połowie 2020 roku cena uncji złota sięgnęła rekordowych 2000 USD. Bezprecedensowe interwencje banków centralnych, masowe programy stymulacyjne rządów i realne stopy procentowe spadające poniżej zera w wielu krajach podniosły popyt na kruszec. Presja inflacyjna związana z drukiem pieniądza umocniła postrzeganie złota jako ochrony siły nabywczej.

Sytuacja po 2022 roku

Cena uncji złota utrzymywała się w tym okresie na poziomie około 1785 USD, co odzwierciedlało stabilizację gospodarczą po pandemii i zmieniające się oczekiwania wobec polityki pieniężnej głównych banków centralnych. Wzrost stóp procentowych w USA i strefie euro wywołał lekką korektę, jednak konflikt na Ukrainie i ryzyko recesji w gospodarkach rozwiniętych nadal wspierały popyt na kruszec.

Wniosek: od kilku lat kurs złota nie spada poniżej określonych poziomów wsparcia na wykresach długoterminowych, co potwierdza jego rolę jako zabezpieczenia przed inflacją i kryzysami. Przy zakupie warto uwzględnić koszty przechowywania oraz różnice w wycenie między fizycznym kruszcem a instrumentami pochodnymi, takimi jak ETF-y.