Ceny w skupach złomu zależą od rodzaju metalu, jego czystości oraz aktualnej sytuacji na rynku surowców. Stal wycenia się inaczej niż aluminium czy miedź, a różnice sięgają nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych za tonę. Poniżej konkretne stawki za poszczególne metale oraz czynniki, które je kształtują.
Złom stalowy
Stal to najczęściej przyjmowany materiał w punktach skupu. Średnia cena wynosi 800-1000 złotych za tonę, a na ostateczną kwotę wpływają koszty transportu i magazynowania, które przedsiębiorca dolicza do rozliczenia. Stal wysokiej czystości, bez domieszek innych materiałów, osiąga górne widełki tego przedziału. Im mniej elementów nieżelaznych w dostarczonej partii, tym szybsza segregacja w zakładzie przetwórczym i wyższa cena.
Aluminium
Aluminium wyceniane jest znacznie wyżej niż stal ze względu na koszty produkcji pierwotnej i lepsze parametry przy ponownym przetopie. Średnia cena złomu aluminiowego mieści się w przedziale 2500-3000 złotych za tonę. Najwyższe stawki uzyskuje materiał pozbawiony lakierów i klejów - profile budowlane, felgi samochodowe, puszki aluminiowe. Domieszki magnezu, cynku lub krzemu obniżają wartość, bo wymagają dodatkowych procesów przetwórczych.
Złoto z odpadów wtórnych
Złoto z elektroniki, biżuterii i elementów dekoracyjnych wycenia się za gram, nie za tonę, co odzwierciedla jego wartość rynkową. Średnia cena mieści się w przedziale 180-220 złotych za gram, a decyduje o niej próba złota, czyli zawartość czystego kruszcu. Złom elektroniczny (płyty główne, styki) zawiera mniej złota niż biżuteria i wymaga bardziej pracochłonnej rafinacji, dlatego skupy płacą za niego mniej niż za czyste wyroby jubilerskie.
Żeliwo
Żeliwo trafia do skupu głównie jako odlewy przemysłowe, elementy grzewcze i części maszyn. Zawartość węgla i krzemionki ogranicza możliwości jego wtórnego wykorzystania, dlatego wycenia się je niżej niż stal: 600-800 złotych za tonę. Cena rośnie przy większej czystości materiału i dostawie w większych ilościach, spada natomiast przy zanieczyszczeniu olejami. Grafit obecny w strukturze żeliwa generuje więcej odpadów podczas przetopu, co dodatkowo obniża wartość handlową surowca.
Pozostałe metale nieżelazne
Miedź, mosiądz, ołów, cynk i nikiel mają zróżnicowane ceny zależne od notowań giełdowych i stanu technicznego surowca.
| Metal | Cena (zł/t) |
|---|---|
| Miedź | 18 000-22 000 |
| Mosiądz | 11 000-14 000 |
| Ołów | 6 000-9 000 |
| Cynk | 4 000-6 000 |
| Nikiel | 80 000-100 000 |
Miedź wolna od izolacji i lakieru osiąga górną granicę widełek, przewody w otulinie wyceniane są niżej. Mosiądz traci na wartości przy domieszkach innych metali, bo czystość stopu decyduje o możliwości jego ponownego zastosowania w przemyśle.
Koszty po stronie skupu
Stawki oferowane dostawcom wynikają z wydatków, jakie ponosi przedsiębiorstwo recyklingowe: transportu, sortowania, przetwarzania i składowania surowca.
Transport
Koszt przewozu zależy od odległości między miejscem pozyskania a zakładem przetwórczym. Przy dużych dystansach i małych partiach materiału transport potrafi zjeść znaczną część marży, dlatego firmy odbierające złom bezpośrednio od dostawcy uwzględniają ten wydatek w cenie skupu. Optymalizacja tras i planowanie załadunków obniża jednostkowy koszt przewozu, co przekłada się na lepsze stawki dla dostawców większych partii.
Sortowanie i obróbka wstępna
Separacja metali wymaga separatorów magnetycznych, analizatorów spektrometrycznych i pras hydraulicznych, a obsługa tego sprzętu generuje stałe koszty pracownicze i utrzymaniowe. Nowoczesne linie sortownicze pozwalają osiągnąć wyższy stopień czystości metalu, co bezpośrednio przekłada się na lepsze ceny przy sprzedaży hurtowej.
Magazynowanie
Dłuższe składowanie złomu zwiększa ryzyko korozji i zajmuje przestrzeń potrzebną na nowe dostawy.
Wskazówka: monitorowanie cen na rynkach światowych pozwala skupom sprzedawać przetworzony surowiec w najkorzystniejszych momentach, co bezpośrednio zwiększa marżę i przekłada się na stawki oferowane dostawcom.
Kierunek rozwoju branży
Rosnąca świadomość ekologiczna i polityka Unii Europejskiej zwiększają udział surowców wtórnych w produkcji przemysłowej. Technologie takie jak hydrometalurgia (odzysk metali z roztworów wodnych) czy pirometalurgia (przetwarzanie w wysokiej temperaturze) pozwalają efektywniej przetwarzać złom o skomplikowanym składzie chemicznym. Instalacje elektrolityczne umożliwiają odzyskiwanie metali szlachetnych z odpadów elektronicznych, które wcześniej trafiały na składowiska.
Lepsze przygotowanie surowca przez dostawców, wsparte edukacją i rozbudową punktów zbiórki we współpracy z samorządami, podnosi jakość materiału trafiającego do przetwórstwa. To przekłada się na wyższe ceny skupu i mniejsze obciążenie środowiska wydobyciem rud pierwotnych.